Anasayfa » Kültür ve Sanat » Aka Gündüz Temur

Türk Resim Sanatının Sembolik Dehası: Ressam Aka Gündüz Temur Kimdir, Aslen Nerelidir?

Türk resim sanatının modern ve figüratif dönemine damga vuran, tuvaline aktardığı sembolik dille kendine has benzersiz bir ekol oluşturan dahi bir fırça ustası vardır: Aka Gündüz Temur. Komet, Alaettin Aksoy, Ergin İnan ve Burhan Uygur gibi Türk resminin efsanevi kuşağıyla aynı dönemde eserler üreten Temur; primitif (ilkel) sanata duyduğu ilgi, doğa sevgisi ve mistik sembollerle Türk görsel sanatlar tarihinde silinmez izler bırakmıştır.

Ressam Aka Gündüz Temur’un hayat hikayesi, sanatsal üslubu, Malatya kökleri ve sanat dünyasına bıraktığı eşsiz miras:

1. Aka Gündüz Temur Kimdir ve Aslen Nerelidir? Kökleri ve Eğitimi

Aka Gündüz Temur, Anadolu topraklarının mistik ve masalsı derinliğini modern batı sanatı teknikleriyle harmanlayan fırçasını doğduğu coğrafyanın kültürel zenginliğinden almıştır.

• Katıksız Bir Malatyalı: Türk resim sanatının usta ismi Aka Gündüz Temur, aslen Malatyalıdır.

• Malatya Doğumlu: 1941 yılında Malatya'da dünyaya gözlerini açmıştır. Çocukluk ve gençlik yıllarının ardından içindeki güçlü sanat tutkusunun peşinden giderek İstanbul'un yolunu tutmuştur.

• Akademi Yılları (Neşet Günal Atölyesi): 1964 yılında İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi (şimdiki adıyla Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi) Resim Bölümü'ne girmiştir. Türk resminin dev çınarlarından Neşet Günal’ın atölyesinde eğitim alarak 1969 yılında mezun olmuştur.

Eğitim hayatının ardından çeşitli liselerde resim öğretmenliği yapan usta sanatçı, bir süre ünlü moda ve sanat markası Vakko’nun sanat direktörlüğü görevini de üstlenmiştir.

2. Sanatsal Üslubu: İlkel Kültürler ve Sembolizmin Tuvaldeki Dansı

Aka Gündüz Temur’u çağdaşlarından ayıran en büyük özellik, resimlerinde kurduğu fantastik, şiirsel ve sembolik dünyadır.

• Primitif Sanat Etkisi: Sanatçı, ilkel (primitif) kültürlerin resim kompozisyonlarından, Afrika masklarından ve eski Mısır freskolarının mistik havasından büyük ölçüde esinlenmiştir.

• Sembolik Hayvanlar ve Nesneler: Eserlerinde tıpkı Cihat Burak'ta olduğu gibi kedi tasvirlerine, elinde kuş tutan gizemli kadınlara, deniz kabuklarına ve doğanın uyanışını simgeleyen motiflere sıkça yer vermiştir.

• Figüratif Deformasyon: Figür biçimlerinde duygusal boyutu ön plana çıkarmak amacıyla biçimleri bozarak (deformasyon kullanarak) varlığın çıplak ruhunu hissettirmeyi amaçlamıştır. Tuval üzerine yağlıboyanın yanı sıra aydınger üzerine rapido kalem gibi farklı tekniklerle de başyapıtlar üretmiştir.

3. Kazandığı Prestijli Ödüller

Sanat hayatı boyunca birçok karma sergiye katılan ve ilk kişisel sergisini 1991 yılında İstanbul'da açan Aka Gündüz Temur, ulusal çapta pek çok önemli ödüle layık görülmüştür:

• 1988 & 1989: İstanbul Büyükşehir Belediyesi “Güzel İstanbul” Resim Yarışması Ödülleri.

• 1990: Türkiye Jokey Kulübü Resim Yarışması Mansiyon Ödülü.

• 1991: Tekel Genel Müdürlüğü Geleneksel 5. Resim Yarışması 1.lik Ödülü.

• 1996: İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB) 10. Yıl Resim Yarışması Ödülü.

Sonuç: Toprağına Dönen Bir Sanat Çınarı

Uzun yıllar amansız bir hastalıkla (akciğer kanseri) mücadele eden usta ressam Aka Gündüz Temur, 9 Temmuz 2008 tarihinde İstanbul'da hayata gözlerini yummuştur. Vefatının ardından, doğduğu topraklara olan sarsılmaz vefasının bir göstergesi olarak, vasiyeti üzerine memleketi Malatya'nın Kale (bölgedeki eski adıyla Butan) ilçesine bağlı Kumluyazı Köyü'nde toprağa verilmiştir.